Üveit nedir?

Üveit gözdeki uvea tabakasının birkısmının veya tamamının iltihaplanması olarak adlandırılır. Enflamatuar birhastalıktır. Uveanın iltihabı gözdeki tüm dokuları olduça fazla şekildeetkiler. 

Uvea tabakası ise gözdeki iris,koroid ve silier cisimden oluşan, sürekli ve fibroz bir tabakadır. İristabaka göze renk verme işlevi bulunan tabakadır. Koroid tabaka gözübesleyen, ince kan damarlarıyla kaplı olan ve gözü çevreleyen tabakadır.Siliyer cisim ise irisle ve koroid tabakayla doğrudan ilişkide bulunan ayrıcalensin şeklinin kontrolünde görevli olan tabakadır. 

Genellikle ani şekilde başlayanüveit kalıcı körlüğe de neden olabilir. Bu nedenle ciddi bir hastalık olduğusöylenir. Dünya üzerindeki gelişmiş olan ülkelerde görme kaybının en sıkrastlanan 3. nedeni olarak bilinir.

Bu hastalık bazı durumlarda tedaviyeolumlu yanıt vererek iyileşebilirken, bazen de kronikleşebilir hatta iyileştiğihalde nüksedebilir. Birçok hastalık gibi üveit hastalığı için de erken tanı vedoğru tedavi çok önemlidir. Aksi takdirde hastalığın tedaviye olumlu yanıtverme olasılığı azalır. 

Üveithastalığındaki belirtilerin aniden fazlalaşmasına yani alevlenmesine üveitatağı denilir. Üveit hastalığı gözde iltihaplanmanın bulunduğu bölgeye göre 3’eayrılır. Eğer iltihaplanma irisin veya siliyer cismin yakınında yani gözün önkısmında bulunuyorsa buna ön üveit denir. Ön üveite iridosiklit de denir.Ön üveitte tedavi daha kolaydır ve olumlu yanıt alma olasılığı daha fazladır.Fakat iltihaplanma koroid tabakaya yakın olan kısımda gerçekleşmişse; buna arkaüveit denir ve tedavisi daha zordur hatta tedavi edilmediğinde kalıcı körlüğede neden olabilir. İltihabın siliyer cismi ve retina çevresini etkilemesidurumunda ise intermediyer üveit oluşur. Eğer bu hastalıkta uvea tabakasındabulunan her katmanda iltihaplanma görülüyorsa buna panüveit adıverilir. 

Üveitin nedenleri nelerdir?

Üveit hastalığının sorumlu etkenlerihastaların %30-40’ında tespit edilemez ve bunlar idiyopatik olarakadlandırılır.

• Bazı üveithastalıkları virüsler, mantarlar veya farklı parazitler sonucunda oluşabilir,bazıları ise vücudun herhangi bir yerinde bulunan hastalığın gözü etkilemesisonucunda oluşur. Gözde üveite neden olan hastalıklara örnekolarak sifiliz, tüberküloz, bruselloz, herpes ve AIDS verilebilir.Aynı zamanda otoimmün veya kolajen doku kaynaklı ortaya çıkan bazı hastalılarda üveite neden olabilir. Bu hastalıklar arasında Behçet hastalığı,sarkoidoz, ankilozan spondilit ve romatoid artrit gibi hastalılar vardır. 
• Crohn hastalığıveya ülseratif kolit gibi sindirim sisemiyle alakalı olan bazı hastalıklar daüveit nedeni olarak söylenebilir.
• Gözyaralanmaları, göz travması, göz ameliyatları da üveit nedenleri olaraksayılır. 
• Bazı kanserçeşitleri (lenfoma gibi) de vücutta metastaz yaparak gözü etkiler ve üveiteneden olabilir. 

Üveit hastalığı genellikle vücuttakibaşka rahatsızlıklara işaret ettiği için mutlaka hastanede doktor kontrolündetahlillerinin yapılması aynı zamanda hastanın tıbbi hikayesinin de ayrıntılı vedoğru şekilde alınması gerekir. Bu sayede altta yatan bir hastalık varsa onunteşhisinin konulması sağlanır. 

Üveitin belirti ve bulguları nelerdir?

• Görüşünbulanıklaşması,
• Gözdekikızarılık,
• Göz ağrısı,
• Gözünsıklıkla yaşarması,
• Kamaşma,
• Işığa karşıhassasiyet gelişmesi,
• Göz önündeuçuşan siyah noktalar görülmesi,
• Görmedeazalma olarak söylenebilir. 

İltihabın gözdeki bulunduğu bölgeyegöre hem hastalığın ciddiyeti hem de belirtileri değişiklik gösterir. Örneğinarka üveit durumunda genellikle bulanık görme ve görme azalması gibibelirtiler görülür. Eğer bu hastalık gözde bulunan sinirleri veya merkezi birbölgeyi etkilemişse görmede ani şekilde azalma görülebilir ve böyle bir durumdatedavi asla geciktirilmemelidir. Geciktirildiği takdirde görmede oluşan aniazalma zamanla körlüğe neden olabilir ve kalıcı körlük durumuna kadar ilerlemegösterebilir. 

Bu belirtiler üveit hastalığındabazen ani şekilde ortaya çıkarken bazen çok yavaş şekilde kendini fark ettirir.Ani şekilde ortaya çıkan üveit hastalığında belirtiler de hızlı bir şekildekötüleşebilir. Hastalık ayrıca iki gözde aynı zamanda başlayabilir veya farklızamanlarda da bu hastalık iki gözde görülebilir. 

Kişilerde üveite neden olan risk faktörleri nelerdir?

• Genetik Yatkınlık: Kişiye önceki nesillerinden aktarılan genlerinde bu hastalığa karşıyatkınlık bulunması sonucunda kişilerde üveit görülme olasılığı artar.
• Enfeksiyon: Vücudunfarklı bölümlerinde görülen bazı rahatsızlıklar da gözü de etkileyerek üveithastalığına neden olur. 
• Kişinin Otoimmün veya Enflamatuar Hastalık Öyküsünün Bulunması: Kişide Behçet hastalığı,ankilozan spondilit, sarkoidoz, psöriatik artrit, Crohn hastalığı ve ülseratifkolit gibi hastalıkların görülmesi üveit riskini arttırır. 
• Kişinin Göz Travması Öyküsü Bulunması: Gözde yaralanma gibi durumlaroluşması üveite neden olabilir hatta bazen gözdeki yaralanmanın iyileşmesisonrasında da üveit gelişebilir. 

Üveit hastalığı nasıl teşhis edilir?

Üveit hastalığının şiddeti kişidenkişiye, altta yatan nedene ve gözdeki iltihabın bulunduğu bölgeye göredeğişebilir fakat bu hastalık hangi şiddette bulunursa bulunsun acil şekildetanı konulmalı ve doğru şekilde tedavi edilmelidir. Hastalar tarafındanaciliyeti bulunan bir hastalık olduğuna dikkat edilmelidir.

Tedaviye veya tanı konulmasına geçkalındığı takdirde göz bebeğinde şekil bozukluklarıoluşması; katarakt, göz tansiyonunun yükselmesi (glokom) gibi kalıcı yanetkiler oluşabilir ki bu kalıcı yan etkiler kişinin yaşam kalitesini ciddiderecede etkiler.

Üveit belirtilerini kendinde farkeden kişi ilk olarak hemen üveit konusunda uzman olan bir göz doktorunamuayeneye gitmelidir. Uzman doktor bu muayenede hastanın göz ve diğer hastalıkdurumlarının ayrıntılı şekilde bilgisini almalıdır ve ayrıntılı bir gözmuayenesi de yapmalıdır. Bunu asla ihmal etmemelidir. Kendi isteğine göreilaç kullanmamalıdır veya belirtilerin kendiliğinden geçmesini beklememelidir.İlk muayene için geç kalmak yukarıda sayılan kalıcı hasarlara nedenolabilir. 

Üveitin birkaç çeşidi bulunurve bu çeşitler arasında bazılarının teşhisi çok kolay bir şekildekonulabilirken bazılarının teşhisinde zorluklar yaşanabilir. Kolaylıklahastalığın teşhis edilmesi durumunda dahi gözün arka bölümünde bir iltihaplanmasöz konusu ise görmenin ne oranda etkilendiğinin tespit edilmesi,uygulanan tedavinin etkili olup olmadığının anlaşılabilmesi ve tedavininetkinliğinin izlenebilmesi için göz anjiografi (FFA), ultrasonografi gibibazı teknikler kullanılması gerekir. 

Üveit hastalığının teşhisinde bazenbazı özel göz tetkikleri gerekebilir. Bu tetkiklere örnek olarak floreseinanjiografi, optik koherens tomografisi (OKT) verilebilir. 

Teşhis edilen üveit hastalığınınözelliklerine göre ve belirtilerine göre hekim hastadan göz sıvısındanözel incelemeler (PCR), kan tetkikleri, görüntüleme tetkikleri de isteyebilir.Bu hastalıkta teşhis aşamasında başka uzmanlık alanında bulunan doktorlarlakonsültasyon yapmak da oldukça önem taşır.

Üveit tedavisi nasıl yapılır?

• Öncelikliolarak üveit bir hastalığa bağlı olarak oluşmuşsa o hastalığın tedavi edilmesigereklidir. 
• Buhastalığın görüldüğü kişilerde genelde güneşe karşı oluşabilecek hassasiyettenveya güneşin hastalığı olumsuz yönde etkilemesinden korunmak için güneş gözlüğükullanılması önerilir. 
• Bu hastalıktahastanın aktivitesinde genellikle bir kısıtlanma gerekmez. Fakat hastanıntedavi için kullandığı bazı göz damlalarının göz bebeğini büyütmesi ve görmedebüyük zorluklara yol açması nedeniyle dikkat gerektiren işlerden kaçınmaktafayda vardır. 
• Kortizon tedavisi uygungörülen hastalarda tuzsuz diyet uygulaması yapılır. 
• İlaçolarak göz damlaları, kortizonlu tabletler ve iğneler genellikle buhastalığın tedavisinde kullanılan tedavi edicilerdir. 
• Tedaviaşamasında da hastaların düzenli olarak izlenmesi gereklidir çünkü bazı önemlisayılabilecek bulgulara bu izleme sayesinde rastlanır. Bu önemli bulgularkişinin tedavisine yön verir. Bulgulara göre bazen kişide tamamen farklı birtedavi yöntemi bile uygulanabilir.